Onderzoeksresultaten en databasevorming
Volgens een recent onderzoek door het Juridisch Onderzoekscentrum (JRC) van de Europese Commissie, vormen de daken in de Europese Unie een onbenut reservoir van zonne-energie. Het onderzoek omvatte het samenstellen van een uitgebreide database met informatie over 271 miljoen structuren in Europa. Deze studie, die op 12 januari werd gepresenteerd, toont aan dat de meeste EU-lidstaten—met uitzondering van Cyprus, Finland en Zweden—meer dan vijftig procent van hun energiebehoefte in 2024 kunnen voldoen met behulp van zonnepanelen op daken.
Potentieel per land en globale schatting
Met name Frankrijk en Duitsland, die het grootste dakpotentieel in de regio bezitten, zouden tot 80 procent van hun huidige energieverbruik kunnen opwekken via dakzonnenpanelen. Daarnaast kunnen landen als Griekenland, Hongarije en Roemenië meer energie produceren dan ze momenteel verbruiken. Om het totale potentieel van daken in Europa te schatten, hebben de onderzoekers een gedetailleerd, op gebouwen gebaseerd model ontwikkeld. Dit model, het zogenaamde Digital Building Stock Model, is een open databank gebaseerd op satellietbeelden die het formaat en de functie van 271 miljoen structuren bepaalt. De totale oppervlakte van deze gebouwen bedraagt ongeveer 37.370 km2.
Schatting van zonne-energiecapaciteit en omvang
Van de totale gebouwoppervlakte werd geschat dat ongeveer 10.000 km2 geschikt is voor het opvangen van zonne-energie. Dit gebied heeft een potentieel vermogen van 2,3 terawatt en kan jaarlijks ongeveer 2.750 terawattuur aan elektriciteit leveren. De onderzoekers voegen hieraan toe dat bijna alle EU-lidstaten in staat zouden zijn om elk 40 gigawatt aan zonne-energie te genereren met hun dakoppervlak.
Volgens hun berekeningen zou het gebruik van de bestaande zonne-energie-technologie op Europese daken momenteel kunnen leiden tot een capaciteit van 2,3 terawatt. Ter vergelijking: in 2025 beschikte de EU over een zonne-energieproductiecapaciteit van ongeveer 406 gigawatt.
Huidige en toekomstige energieproductie
De zonne-energie groeit snel in de EU. Uit statistieken van Eurostat blijkt dat in juni 2025 zonnepanelen de belangrijkste bron van elektriciteit vormden binnen de Unie, met een aandeel van 22 procent in de totale elektriciteitsproductie. De EU streeft ernaar om tegen 2030 minimaal 700 gigawatt aan zonne-energie te produceren.
Daarnaast werd vastgesteld dat slechts 10 procent van de Europese daken momenteel van zonne-energievoorzieningen is voorzien. De Europese Commissie heeft daarom in de update van de “Energy Performance of Buildings Directive” voor 2024 verplichtingen opgenomen betreffende de installatie van zonnepanelen op nieuwe gebouwen en de herziening van bestaande structuren vóór 2030. Lidstaten hebben tot eind mei 2026 de tijd om deze richtlijn in nationale wetgeving om te zetten.
Toekomstige bijdrage en beleidsimplicaties
De onderzoekers van het JRC gaven aan dat, zelfs met gedeeltelijke inzet van het dakpotentieel, de EU al in staat zou zijn om in 2030 meer dan de helft van de geplande fotovoltaïsche capaciteit te realiseren, meestal uitsluitend op niet-residentiële daken. Dit benadrukt dat het benutten van zelfs een deel van het beschikbare zonne-energiepotentieel een significante bijdrage kan leveren aan de doelstellingen voor hernieuwbare energie en de plannen voor netto-nul-uitstoot tegen 2050.
